Fiscaliteit
De Vrouwenraad stelt vast dat het huidige belastingstelsel verschillende mechanismen bevat die vrouwen financieel benadelen.
Nochtans is een fundamenteel Een belangrijk uitgangspunt van ons belastingstelsel is dat mensen in een vergelijkbare financiële situatie ook ongeveer even zwaar worden belast. Dat principe heet horizontale gelijkheid. wie financieel ongeveer even sterk staat, zou ook ongeveer evenveel belasting moeten dragen.
Daarnaast houdt een rechtvaardig belastingstelsel rekening met verschillen in inkomen. Dat noemen we verticale gelijkheid. Wie meer verdient, kan ook meer bijdragen. De lasten en voordelen binnen de samenleving worden herverdeeld, zodat ook mensen met een lager inkomen over voldoende financiële ademruimte beschikken.
Een eerste probleem schuilt in de manier waarop belastingtarieven werken. Nu is de personenbelasting semi-progressief. Dat zorgt voor enige herverdeling, maar blijkt onvoldoende om de verschillen tussen vrouwen en mannen weg te werken. Ook bepaalde fiscale voordelen komen in de praktijk vaker bij mannen dan bij vrouwen terecht. Dat komt doordat vrouwen en mannen doorgaans een ander inkomen of een andere positie op de arbeidsmarkt hebben.
Uit analyses van de Vrouwenraad blijkt dat vrouwen gemiddeld een hogere belastinggraad kennen dan mannen. Dat is opvallend, aangezien vrouwen gemiddeld minder verdienen. Met andere woorden: vrouwen hebben gemiddeld een lager inkomen, maar betalen daar verhoudingsgewijs toch meer belastingen op.
Een tweede belangrijk knelpunt is dat de belastingaanslag gezamenlijk voor beide partners wordt berekend. De individuele financiële situatie van beide partners wordt dus niet los van elkaar bekeken. Tot voor kort was het geslacht van de belastingplichtige op het aangifteformulier meteen herkenbaar. Bij koppels werd de linkerkolom gebruikt voor de inkomsten van de man en de rechterkolom voor die van de vrouw. Bij koppels van hetzelfde geslacht vond je de oudste partner in de linkerkolom en de jongste in de rechterkolom.
Sinds het aanslagjaar 2023 geldt voor iedereen dezelfde indeling: de oudste partner staat links, de jongste rechts. Doordat het onderscheid tussen mannen en vrouwen uit het aangifteformulier is verdwenen, wordt het moeilijker om in de belastinggegevens na te gaan of fiscale maatregelen vrouwen en mannen op dezelfde manier raken.
Wat moet er veranderen?
De Vrouwenraad pleit voor de overstap van een gezamenlijke naar een individuele aangifte voor beide partners.
De Vrouwenraad ijvert er ook voor om de verschillende onderdelen van de personenbelasting te herbekijken om ze uniformer en rechtvaardiger te maken. We denken daarbij onder meer aan het huwelijksquotiënt, de belastingvrije sommen, belastingverminderingen en -kredieten, de belastingtarieven, aftrekbare kosten en uitgaven en de fiscale behandeling van deeltijdse arbeid.
Ook de fiscale behandeling van alleenstaanden verdient onze aandacht. Singles worden in België bijzonder zwaar belast: ons land kent op dat vlak een van de hoogste belastingdrukken in Europa. Ook dat is een vorm van discriminatie die niet langer kan worden genegeerd.
