Menstruatiewelzijn
Menstruatiewelzijn betekent dat mensen zich lichamelijk, mentaal en sociaal goed kunnen voelen tijdens hun menstruatie en menstruele cyclus, en toegang hebben tot alles wat daarvoor nodig is. Daarvoor moeten we de menstruele gezondheid verbeteren en kennis en educatie over menstruatie vergroten. Ook moeten we menstruatiearmoede en het taboe rond menstruatie doorbreken en menstruatierechtvaardigheid bevorderen.
Samen met verschillende middenveldorganisaties zetelt de Vrouwenraad in de Coalitie Menstruatiewelzijn. Zo hopen we het menstruatiewelzijn in Vlaanderen en Brussel te verhogen. Een overzicht van het volledige aanbod aan initiatieven, workshops, inspiratiegidsen en aanbevelingen kan je terugvinden op de website.
Sinds 2023 werkt de Vrouwenraad ook doorlopend aan een dossier, waarin taal en attitudes over menstruatie onder de loep worden genomen. Openlijk kunnen praten over menstruele klachten en op tijd medische of andere hulp zoeken, maakt immers een wereld van verschil.
Niet elke vrouw menstrueert en niet iedereen die menstrueert is een vrouw. Het thema gaat wel iedereen aan: door aan menstruatiewelzijn te werken, komen we een stap dichter bij een gendergelijke samenleving.
Menstruatiearmoede
Geen menstruatieproducten kunnen kopen uit geldgebrek: het overkomt 1 op de 8 jonge vrouwen wel eens. Dat blijkt uit een studie van Caritas uit 2020.
Menstruatiearmoede in Vlaanderen is een groot probleem, maar blijft toch onzichtbaar. Een dubbel taboe is daar de oorzaak van. Mensen die menstrueren kunnen zich zowel schamen voor hun geldgebrek als voor hun ongecontroleerd bloedverlies. De Vrouwenraad ijvert voor een culturele ommekeer om een einde te maken aan period shaming en vraagt meer aandacht voor welzijn rond álle facetten van menstruatie - lichamelijk, geestelijk en sociaal. Kortom: meer kennis, minder taboes.
In 2020 werkte de Vrouwenraad een standpunt over menstruatiearmoede uit. Concreet pleiten we voor vier beleidsmaatregelen:
- een vrijstelling van btw op menstruatieproducten;
- het gratis ter beschikking stellen van wegwerpmenstruatieproducten in scholen, apotheken en openbare toiletten;
- de terugbetaling van duurzame menstruatieproducten via de ziekteverzekering;
- educatie en sensibilisering.
In een overzicht lijsten we enkele succesvolle projecten rondom menstruatiearmoede op. Je vindt er onder andere vijf good practices van Vlaamse en Brusselse (hoge)scholen die gratis menstruatieproducten verdeelden en sensibiliseringscampagnes en infosessies organiseerden.
Het dossier van de Vrouwenraad over menstruatiewelzijn belicht de obstakels die menstruerende personen vandaag nog ervaren.
Menstruatieschaamte, hardnekkige taboes en ongelijke toegang tot menstruatieproducten hebben een impact op gezondheid, welzijn en maatschappelijke participatie. In het dossier formuleren we aanbevelingen om menstruatierechtvaardigheid te bevorderen en menstruatiearmoede aan te pakken. We pleiten voor een samenleving waarin menstruatie bespreekbaar is en niemand wordt uitgesloten omwille van menstruatie.
